Çocuğunuz sürekli hareket halinde mi? Bir işe odaklanmakta güçlük mü çekiyor? Sırasını bekleyemiyor veya dürtüsel davranışlar mı sergiliyor? Bu belirtiler dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğunun (DEHB) işaretleri olabilir.
DEHB Nedir?
Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu, çocukluk döneminde başlayan ve dikkat, dürtü kontrolü ile aktivite düzeyini etkileyen bir nörogelişimsel durumdur. DEHB, beynin dikkat ve davranış kontrolünü yöneten bölgelerindeki farklılıklardan kaynaklanır.
DEHB’li çocuklar “yaramaz” veya “söz dinlemez” olarak yanlış etiketlenebilir. Oysa bu çocuklar davranışlarını kontrol etmekte gerçek bir zorluk yaşar. Doğru yaklaşım ve destekle DEHB’li çocuklar başarılı bir yaşam sürdürebilir.
DEHB’nin Üç Alt Tipi
Dikkat Eksikliği Baskın Tip
Bu tipteki çocuklar dikkati sürdürmekte zorlanır, unutkandır ve dağınıktır. Hiperaktivite belirgin değildir. Bu tip özellikle kız çocuklarında daha sık görülür ve gözden kaçabilir.
Hiperaktivite-Dürtüsellik Baskın Tip
Aşırı hareketlilik, yerinde duramama ve dürtüsel davranışlar ön plandadır. Bu çocuklar sınıfta sıkça ayağa kalkar, sırasını beklemekte zorlanır ve başkalarının sözünü keser.
Bileşik Tip
Hem dikkat eksikliği hem de hiperaktivite-dürtüsellik belirtileri birlikte görülür. En sık rastlanan DEHB tipidir.
DEHB Belirtileri
DEHB belirtileri en az altı ay sürmeli ve birden fazla ortamda (ev, okul gibi) görülmelidir. Aşağıdaki belirtiler DEHB’ye işaret edebilir:
Dikkat Eksikliği Belirtileri
Ayrıntılara dikkat edememe ve dikkatsiz hatalar yapma, verilen görevi tamamlamada güçlük, dinlemiyor gibi görünme, eşyalarını sık kaybetme ve kolayca dikkatin dağılması dikkat eksikliğinin belirtileridir.
Hiperaktivite Belirtileri
Sürekli kıpırdanma, oturması gereken yerde ayağa kalkma, aşırı konuşma, koşturma veya tırmanma ve sessiz oyun oynayamama hiperaktivitenin göstergeleridir.
Dürtüsellik Belirtileri
Soru bitmeden yanıt verme, sırasını bekleyememe ve başkalarının sözünü kesme dürtüsellik belirtileri arasında yer alır.
➤ DEHB destek programımız hakkında detaylı bilgi alabilirsiniz.
DEHB Tanısı Nasıl Konur?
DEHB tanısı; çocuk psikiyatristi, psikolog ve özel eğitim uzmanlarından oluşan bir ekip tarafından konur. Tanı sürecinde aile görüşmesi, öğretmen raporları, gözlem ve standart değerlendirme araçları kullanılır.
Belirtilerin yedi yaşından önce başlamış olması ve en az iki farklı ortamda görülmesi tanı için gereklidir. Ayrıca belirtilerin günlük yaşamı olumsuz etkilemesi de değerlendirilir.
➤ Hastane ve RAM süreçleri hakkında bilgi alabilirsiniz.
DEHB Tedavisi
DEHB tedavisinde çok yönlü bir yaklaşım uygulanır. Tedavi seçenekleri arasında ilaç tedavisi, davranış terapisi, ebeveyn eğitimi ve okul düzenlemeleri yer alır. Hangi tedavinin uygulanacağına uzman hekimler karar verir.
Özel eğitim desteği DEHB’li çocukların akademik ve sosyal becerilerini geliştirmede önemli rol oynar. Bireyselleştirilmiş eğitim programları çocuğun güçlü yönlerini ortaya çıkarır.
Ankara’da DEHB Desteği
Botanik Özel Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezi olarak Batıkent’te DEHB’li çocuklara özel destek programları sunuyoruz. Programlarımız dikkat çalışmaları, davranış düzenleme ve sosyal beceri eğitimini kapsar.
Aile eğitimi de programımızın ayrılmaz bir parçasıdır. Ebeveynlere DEHB’yi anlama ve evde uygulanabilecek stratejiler konusunda düzenli eğitimler veriyoruz.
➤ Eğitim kadromuz hakkında bilgi edinebilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
DEHB büyüyünce geçer mi?
DEHB belirtileri yaşla birlikte değişebilir. Hiperaktivite azalırken dikkat eksikliği devam edebilir. Yetişkinlerin yaklaşık %60’ında belirtiler sürer. Erken dönemde alınan destek, yaşam boyu başa çıkma becerilerini güçlendirir.
DEHB ilaçları bağımlılık yapar mı?
Doktor kontrolünde ve doğru dozda kullanılan DEHB ilaçları bağımlılık yapmaz. İlaç tedavisi her çocuk için uygun olmayabilir; bu kararı uzman hekim verir.
DEHB zeka düzeyini etkiler mi?
Hayır, DEHB zeka düzeyinden bağımsızdır. DEHB’li bireyler her zeka düzeyinde bulunabilir. Doğru destekle akademik ve mesleki başarıya ulaşabilirler.
Evde neler yapılabilir?
Düzenli rutinler oluşturmak, görevleri küçük parçalara bölmek, olumlu davranışları ödüllendirmek ve fiziksel aktiviteyi artırmak evde uygulanabilecek etkili stratejilerdir.
Ücretsiz Danışmanlık İçin Bize Ulaşın
📞 Telefon: 0312 257 37 37
💬 WhatsApp: 0506 534 00 00
📍 Adres: Yeni Batı Mah. 2403. Sokak No:7 Batıkent/ANKARA